2026 Sahte Fatura kullanım vergisel ve cmk açısından durumu nedir

Türkiye’de 2026 itibarıyla sahte fatura kullanımı (“naylon fatura”) vergisel ve cezai açıdan ciddi bir hukuki suç olarak düzenlenmiştir. Hem Vergi Usul Kanunu (VUK) hem de Ceza Muhakemesi / Türk Ceza Kanunu (TCK) çerçevesinde mükellefler ve yöneticiler için ağır yaptırımlar söz konusudur.(Tahancı Hukuk Bürosu)

📌 1. Sahte Fatura Nedir?

• Sahte fatura, gerçek bir mal/y hizmeti veya işlem bulunmadığı halde varmış gibi düzenlenen fatura demektir.
• Amacı genellikle vergiyi azaltmak, KDV iadesi almak veya vergi avantajı sağlamaktır.
• Bu tür belgeler maliye denetiminde belirlenir ve suç sayılır.(Bayraktar Attorneys)

⚖️ 2. Vergisel (VUK) Durum

Vergi Usul Kanunu (VUK) m. 359 uyarınca:

✔️ Suçun Unsurları

• Sahte fatura düzenlemek
• Sahte faturayı kullanmak
  ➡️ Her ikisi de ayrı ayrı suç teşkil eder.(Tahancı Hukuk Bürosu)

✔️ Cezai Yaptırımlar

• Bu suç devletin vergi kaybına yol açıp açmamasına bakılmadan oluşur; sadece belge gerçek dışı olması yetebilir.(Tahancı Hukuk Bürosu)

✔️ Vergi Ziyaı Cezası

• Sahte fatura nedeniyle eksik beyan edilen vergi varsa, bu vergi ziyaı cezası da uygulanır.
• Normalde vergi ziyaı cezası, kaybedilen verginin bir katıdır, ancak sahte belgede üç kat vergi ziyaı cezası uygulanması söz konusudur.(Tahancı Hukuk Bürosu)

✔️ Vergi İnceleme ve Rapor

• Denetim sonuçlarına göre Vergi İnceleme Raporu (VİR) veya Vergi Tekniği Raporu (VTR) hazırlanır ve buna göre kamu davası açılır.(Tahancı Hukuk Bürosu)

🧑‍⚖️ 3. Ceza Muhakemesi ve TCK Açısından Durum

✔️ Ceza Muhakemesi Prosedürü

• Sahte fatura tespitinde vergi inceleme raporları, inceleme sonuçları ve bilirkişi analizleri temel delillerdir. Savcılık bu delillerle soruşturma yürütür.
• Ceza davası, genellikle Adli Yargı’da suç duyurusuyla başlar.(Bayraktar Attorneys)

✔️ Türk Ceza Kanunu (TCK)

• VUK kapsamındaki suçların yanı sıra, sahte belge kullanımı TCK ile de cezalandırılabilir:
  • TCK m. 204 (resmi belgede sahtecilik),
  • TCK m. 207 (özel belgede sahtecilik),
  • Bazı durumlarda kamu güvenini kötüye kullanma veya dolandırıcılık gibi ek suçlamalar da gündeme gelebilir.(ilksoy.com)

⚠️ 4. Cezanın Artırılması / Azaltılması

✔️ Zincirleme Suç

• Aynı karar doğrultusunda farklı vergi dönemlerinde sahte fatura kullanımı yapılmışsa, zincirleme suç hükümleri uygulanır ve cezalar artırılabilir.(Tahancı Hukuk Bürosu)

✔️ İndirim/Etkin Pişmanlık

• Bazı durumlarda, özellikle cezai süreç başlamadan önce ya da soruşturma aşamasında vergi aslı ve cezaların ödenmesi gibi koşullarla cezai indirim (etkin pişmanlık) mekanizmaları gündeme gelebilir. Ancak bunun şartları ve uygulanabilirliği dava dosyasına göre değişir.(Bayraktar Attorneys)

📌 5. Uygulamada Önemli Noktalar

⚖️ Bilerek Kullanım Kriteri:
Eskiden sahte faturayı “bilmeden kullandığını” savunan mükelleflerin bazı durumlarda sorumluluktan kurtulduğu görülürdü; artık denetim ve değerlendirmelerde bilerek kullanım esas alınmaktadır.(Sputnik Türkiye)

📊 Denetim Sistemleri:
Hazine ve Maliye Bakanlığının yeni teknolojik sistemlerle (örneğin yapay zekâ analizi) sahte fatura kullanımını tespit etme uygulamalarını devreye aldığı yönünde bilgiler de kamuoyuna yansımıştır.(Reddit)

📌 6. Sonuç

• Sahte fatura suçu hem vergi kanununa hem de ceza kanununa göre ciddi yaptırımlar doğurur.
• 3–8 yıl hapis cezası asıl yaptırım olup buna yüksek vergi ziyaı cezaları ve özel usulsüzlük cezaları eklenebilir.(Tahancı Hukuk Bürosu)
• Mahkeme süreci vergi inceleme raporuna ve adli soruşturmaya dayanır; ayrıca TCK kapsamında ek suçlamalar da değerlendirilebilir.(ilksoy.com)