ihracat nedir nasıl yapılır nelere dikkat edilmelidir ?

1. İhracat Nedir?

İhracat, bir ülkenin mal veya hizmetlerini başka bir ülkeye satması işlemidir. Temel amacı döviz kazandırmak ve uluslararası pazarlara açılmaktır. Örneğin, Türkiye’de üretilen tekstil ürünlerini Almanya’ya göndermek bir ihracattır.

2. İhracat Nasıl Yapılır?

İhracat süreci birkaç temel adımdan oluşur:

a) Pazar Araştırması

• Ürününüzü hangi ülkelere satabilirsiniz?
• Hangi ülkelerde talep var?
• Rakipler kimler ve fiyatlar nasıl?

b) Şirket ve İhracat Kaydı

• İhracat yapacak şirketin vergi kaydı ve gerekli belgeleri olmalıdır.
• Türkiye’de Gümrük ve Ticaret Bakanlığı’na ihracatçı kaydı yaptırmak gerekir.
• Gerekli belgeler: Vergi levhası, Ticaret Sicil Gazetesi, Oda kaydı vb.

c) Ürün ve Fiyatlandırma

• Ürünün ihracata uygunluğu (standart, kalite belgesi, ambalaj vs.)
• Fiyat belirleme: Maliyet + nakliye + gümrük + kar marjı.

d) Lojistik ve Gümrük İşlemleri

• Nakliye seçenekleri: Kara, hava, deniz, demiryolu.
• Gümrük işlemleri: İhracat beyannamesi, fatura, paket listesi, menşe şahadetnamesi gibi belgeler hazırlanır.
• İhracat kargo firmaları veya gümrük müşavirleri süreci hızlandırır.

e) Ödeme ve Finansman

• İhracatta güvenli ödeme yöntemleri:
  • Peşin ödeme
  • Akreditif (Letter of Credit)
  • Vesaik mukabili ödeme (Doküman karşılığı ödeme)
• Riskleri azaltmak için ihracat sigortası veya devlet destekleri kullanılabilir.

3. İhracatta Dikkat Edilmesi Gerekenler

1. Yasal Mevzuat
   • Hedef ülkenin ithalat düzenlemeleri ve standartlarına uygunluk.
   • Türkiye’de ihracat yasalarına uyum.
2. Ürün Standartları ve Sertifikalar
   • CE, ISO, Sağlık sertifikaları veya gıda izinleri.
3. Nakliye ve Ambalaj
   • Ürünün türüne göre dayanıklı ambalaj.
   • Hasar, kayıp veya gecikmeye karşı sigorta.
4. Döviz Riski
   • Kur farkları nedeniyle zarar riskini minimize etmek için döviz üzerinden sözleşme veya hedge yöntemleri.
5. Kültürel ve Ticari Farklılıklar
   • Fiyat pazarlığı, teslim süresi, ticaret alışkanlıkları ve sözleşme şartları.
6. Devlet Teşvikleri ve Destekleri
   • KOSGEB, Eximbank ve Ticaret Bakanlığı ihracat desteklerinden faydalanmak.

💡 Özetle: İhracat, doğru pazar araştırması, yasal belgeler, lojistik planlama ve güvenli ödeme yöntemleri ile yapılır. Küçük bir hata bile gecikmeye veya mali kayba yol açabilir, bu yüzden her adımı dikkatle planlamak gerekir.

Türkiye’den ihracat yapacak bir girişimci için adım adım, pratiğe uygun bir yol haritası çıkaralım. Aşamaları detaylı ve anlaşılır şekilde hazırladım:

Türkiye’den İhracat Yol Haritası

1️⃣ Şirketinizi Hazırlayın

• İhracat yapacak şirketin türü: Limited, Anonim veya şahıs şirketi olabilir.
• Gerekli kayıtlar:
  • Vergi kaydı (Gümrük işlemleri için zorunlu)
  • Ticaret sicil kaydı
  • Oda kaydı (Ticaret Odası veya Sanayi Odası)
• İhracatçı belgesi veya kayıt:
  • Türkiye’de ihracat yapacaklar için Ticaret Bakanlığı’nın “İhracatçı Birliği” kaydı gerekir.
  • Belge: “İhracatçı Sicil Belgesi”

2️⃣ Ürün ve Pazar Araştırması

• Hangi ürünleri ihraç edeceksiniz?
• Hangi ülkelerde talep var?
• Rakip analizi ve fiyatlandırma
• Hedef ülkenin gümrük, standart ve sertifika gereklilikleri:
  • Örnek: AB ülkeleri için CE belgesi, gıda için HACCP veya ISO sertifikaları

3️⃣ İhracat Belgelerini Hazırlayın

Temel belgeler:

1. Proforma Fatura (Teklif Faturası)
   • Alıcıya gönderilecek ve satış detaylarını gösterir.
2. Ticari Fatura (Commercial Invoice)
   • Mal ihracında resmi fatura olarak kullanılır.
3. Paket Listesi (Packing List)
   • Hangi ürün, kaç adet ve hangi kutuda yer alıyor.
4. Menşe Şahadetnamesi (Certificate of Origin)
   • Ürünün hangi ülkede üretildiğini gösterir, bazı ülkeler gümrük vergisini buna göre uygular.
5. Taşıma Belgeleri
   • Deniz: Bill of Lading (Konşimento)
   • Hava: Air Waybill
6. Sigorta Poliçesi
   • Navlun ve mal kaybı riskine karşı (isteğe bağlı ama tavsiye edilir)

4️⃣ Lojistik ve Nakliye Planı

• Nakliye türünü seçin: kara, deniz, hava, demiryolu
• Nakliye maliyetlerini hesaplayın
• Teslim şekli (Incoterms) belirleyin:
  • EXW: Satıcı fabrikanın kapısında teslim eder
  • FOB: Mal limandan çıkana kadar satıcı sorumludur
  • CIF: Mal limanı geçince satıcı sorumluluğu biter

5️⃣ Ödeme Yöntemini Belirleyin

Güvenli ihracat için ödeme kritik. Örnek yöntemler:

• Peşin Ödeme → Risk en az
• Akreditif (Letter of Credit) → Banka garantili
• Vesaik Mukabili (Doküman Karşılığı) → Mal tesliminde ödeme

Not: Döviz riski için sözleşmeyi döviz cinsinden yapmak veya kur koruma yöntemleri kullanmak akıllıca olur.

6️⃣ Gümrük İşlemleri

• Gümrük beyannamesi doldurulur ve ihracatçı beyanı verilir.
• Gerekli belgeler gümrüğe sunulur.
• Gümrük müşaviri kullanmak süreci hızlandırır.

7️⃣ Devlet Desteklerinden Faydalanın

Türkiye’de ihracat yapan girişimciler için destekler:

• Eximbank → İhracat kredisi ve sigortası
• KOSGEB İhracat Destekleri → Eğitim, danışmanlık, pazara giriş
• Ticaret Bakanlığı Destekleri → Fuar, tanıtım ve danışmanlık
• Vergi İndirimleri → İhracata yönelik bazı KDV muafiyetleri

8️⃣ Pazarlama ve Satış

• Hedef ülkelerde online pazarlama, e-ticaret platformları (Alibaba, Amazon, Trendyol Global)
• Fuar ve tanıtım faaliyetleri
• Güvenilir distribütör ve acente seçimi

Özetle Adım Adım Süreç

1. Şirket ve ihracat kaydı ✅
2. Pazar ve ürün araştırması 🔍
3. Gerekli ihracat belgelerinin hazırlanması 📄
4. Lojistik planlama ve nakliye 🚢✈️
5. Güvenli ödeme yöntemi seçimi 💰
6. Gümrük işlemleri ve beyanlar 🏛️
7. Devlet desteklerinden faydalanma 🎯
8. Satış ve pazarlama faaliyetleri 🌍